ایزو

استاندارد ایزو ISO 14001:2015 – سیستم مدیریت زیست محیطی

ایزو ۱۴۰۰۱ چیست؟

استاندارد ایزو ۱۴۰۰۱ (سیستم مدیریت زیست محیطی)، استانداردی است که الزاماتی را برای حفظ و نگهداری محیط زیست مشخص کرده است. این استاندارد برای سازمان هایی که فعالیت آن ها می تواند اثراتی بر محیط زیست داشته باشد، تدوین شده است.

توسط این استاندارد فعالیت هایی که در سازمان ها می تواند بر محیط زیست تاثیر داشته باشد، شناسایی شده و سپس راهکارهایی جهت کاهش اثرات آن ها بر محیط زیست، ارائه می دهد. سازمان ها جهت کنتزل فعالیت های زیست محیطی خود، با استقرار این استاندارد، تمامی فعالیت های خود را مورد کتزل و نگهداری قرار می دهند تا این فعالیت ها، کمترین تاثیر بر محیط زیست داشته باشد.


هدف استاندارد ISO 14001 چیست؟

هدف این استاندارد بین المللی فراهم نمودن چارچوبی برای حفاظت از محیط زیست و واکنش به تغییرات شرایط محیط زیستی در عین توازن با نیازهای اجتماعی – اقتصادی است. الزامات خاص این استاندارد که می تواند سازمان را قادر سازد تا به دستاوردهای مورد نظری که برای سیستم مدیریت محیط زیست سازمان تعیین شده، دست یابد.

یک رویکرد نظام مند در خصوص مدیریت محیط زیست می تواند اطلاعاتی را برای کسب موفقیت در دراز مدت و ایجاد گزینه هایی باری مشارکت در توسعه پایدار به وسیله موارد زیر فراهم نماید:

  • حفاظت از میحط زیست با پیشگیری یا تقلیل آثار نامطلوب زیست محیطی
  • تقلیل آثار نامطلوب بالقوه شرایط محیطی بر روی سازمان
  • کمک به سازمان در تحقق مقررات انطباق
  • ارتقای عملکرد محیط زیست
  • کنتزل یا اثرگذاری بر روی روشی که محصولات و خدمات سازمان، طراحی، تولید، توزیع، مصرف و دفع می شوند، با کاربرد دیدگاه چرخه عمر که می تواند از آثار زیست محیطی ناشی از تغییر ناخواسته در بخش های دیگر در چرخه عمر، پیشگیری نماید.
  • دستیابی به منافع مالی و عملیاتی که می تواند در نتیجته ایجاد آوازه زیست محیطی و منجر به تقویت جایگاه سازمان در بازار می گردد.
  • اطلاع رسانی اطلاعات زیست محیطی به طرف های ذینفع ذیربط

استاندارد بین المللی ایزو ۱۴۰۰۱ ، مشابه سایر استانداردهای بین المللی، قصد ندارد الزامات قانونی سازمان را افزایش داده و یا تغییر دهد.


چه عواملی باعث موفقیت یک سیستم مدیریت محیط زیست می شود؟

موفقیت یک سیستم مدیریت محیط یزست به تعهد تمامی سطوح و کارکردهای سازمان، که از مدیریت ارشد نشات می گیرد، دارد. سازمان می تواند از فرصت های بهبود برای پیشگیری یا تقلیل اثرات نامطلوب زیست محیطی و ارتقای اثرات مطلوب زیست محیطی، به ویژه موارد دارای مفهوم راهبردی و رقابتی استفاده نماید.

مدیریت ارشد می تواند به نحو موثری ریسک ها و فرصت های بهبود سازمان را با یکپارچه سازی مدیریت محیط زیست در فرآیندهای کسب و کار سازمان، جهت گیری و تصمیم گیری راهبردی، همسو ساختن آن ها با سایر اولویت های کسب و کار و در نظر گرفتن نظارت زیست محیطی در سیستم مدیریت کلان، مورد رسیدگی قرار دهد.

اثبات استقرار موفقیت آمیز این استاندارد بین المللی می تواند برای جلب اطمینان طرف های ذینفع در خصوص استقرار یک سیتسم مدیریت محیط زیست اثربخش به کار رود. با این وجود، انطباق این استاندارد بین المللی، به خودی خود دستاوردهای بهینه زیست محیطی را تضمین نخواهد کرد. کاربرد این استاندارد بین المللی می تواند بر حسب بافت سازمان، از سازمانی به سازمان دیگر متفاوت باشد.

دو سازمان می توانند فعالیت های مشابهی را انجام دهند، اما الزامات قانونی، تعهداتی در خط مشی زیست محیطی، فن آوری های زیست محیطی و اهداف بلند مدت عملکردی زیست محیطی متفاوتی داشته باشند، اما در عین حال، هر دو می توانند با الزامات این استاندارد بین المللی منطبق گردند.

میزان جزئیات و پیچیدگی سیستم مدیریت محیط زیست تا حد زیادی به بافت سازمان، دامنه سیستم مدیریت محیط زیست، الزامات انطباق، ماهیت فعالیت ها، محصولات و خدمات سازمان، از جمله جنبه های زیست محیطی و اثرات زیسط محیطی مربوط به آن ها، بستگی دارد.


استاندارد ایزو ۱۴۰۰۱ بر چه مبنای رویکردی می باشد؟

مبنای رویکردی کلی یسک سیستم مدیریت محیط زیست بر مبنای مفهوم طرح ریزی، انجام، بررسی و اقدام (PDCA) می باشد. مدل PDCA یک فرآیند تکرار شونده را که توسط سازمان ها برای دستیابی به بهبود مداوم مورد استفاده قرار می گیرد را ارائه می دهد. مدل PDCA می تواند برای یک سیستم مدیریت محیط زیست و هر یک از عناصر منفرد آن به کار گرفته شود.
این مدل به صورت خلاصه به شرح زیر توصیف می گردد:

طرح ریزی: ایجاد اهداف زیست محیطی و فرآیندهای ضروری برای تحقق نتایج مبتنی بر خط مشی زیست محیطی سازمان.

انجام: اجرای فرآیندهای طرح ریزی شده.

بررسی: پایش و اندازه گیری فرآیندها در ارتباط با خط مشی زیست محیطی، شامل تعهدات آ«، اهداف زیست محیطی و معیرارهای عملیاتی و گزارش نتایج.

اقدام: اتخاز اقداماتی برای بهبود مداوم.

استاندارد بین المللی ISO 14001:2015 منطبق با الزامات سازمان بین المللی استانداردسازی برای استانداردهای سیستم مدیریت می باشد. این الزامات شامل یک ساختار سطح بالا، متن اصلی یکسان و اصطلاحات عمومی با تعاریف اصلی است که برای استفاده کاربرانی که چندین استاندارد سیتسم مدیریت سازمان بین المللی استانداردسازی را مستقر می نمایند، طراحی شده است.

این استاندارد بین المللی شامل الزامات اختصاصی سایر سیستم های مدیریت، مانند مدیریت کیفیت، سلامت و ایمنی شغلی، انرژی و مالی نمی باشد.

با این وجود استاندارد بین المللی ایزو ۱۴۰۰۱ ، سازمان را قادر می سازد که از یک رویکرد عمومی و تفکر مبتنی بر ریسک، برای یکپارچه کردن سیستم مدیریت محیط زیست خود با الزامات سایر سیستم های مدیریت استفاده نماید.

این استادارد بین المللی شامل الزاماتی برای دستیابی به انطباق می باشد. سازمانی که در نظر دارد انطباق با استاندارد ایزو ۱۴۰۰۱ را به اثبات برساند، می تواند این کار را به روش های زیر انجام دهد:

  • انجام خود رازیابی یا خود اظهاری
  • تصدیق انطباق با طرف هایی که منافعی در سازمان دارند مانند مشتریان
  • تصدیق انطباق خود اظهاری سازمان با طرف های خارج سازمانی
  • تصدیق انطباق یا ثبت سیستم مدیریت محیط زیست توسط یک سازمان خارجی


دامنه کاربرد استاندارد ISO 14001:

این استاندادر بین المللی الزامات یک سیستم مدیریت محیط زیست را یکه سازمان می تواند آن را برای ارتقای عملکرد زیست محیطی خود استقرار دهد ،مشخص می کند. این استاندارد به جهت استفاده در سازمانی است که درصصد اداره ی مصئولت های محیط زیستی خود به عنوان رکنی از توسعه، به روشی نظام مند می باشد.

این استاندارد کمک می کند که سازمان به دستاوردهای مورد نظر سیستم مدیریت محیط زیست خود که برای محیط زیست، خود سازمان و طرف های ذینفع ایجاد ارزش می کند، دست یابد.

این استاندارد بین المللی برای تمامی سازمان ها بدون در نظر گرفتن اندازه، نوع و ماهیت و برای جنبه های زیست محیطی فعالیت ها، محصولات و خدمات آن که سازمان بر مبنای دیداگاه چرخه عمر، آن ها را تحت کنترل و یا تحت تاثیر تعیین نموده است، کاربرد دارد.

Related Articles

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این مطلب را از دست ندهید!

Close
Close